ÖZET

Bu çalışmanın amacı postmenopozal osteoporozu olan hastalarda kalsitonin ve alendronat tedavilerinin kemik mineral yoğunluğu (KMY) ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini araştırmaktı. Çalışmaya alınan 191 hasta  randomize olarak iki gruba ayrıldı. Doksan üç hastadan oluşan 1. gruba 2 yıl süreyle 10 mg/gün dozda alendronat ve 1000 mg/gün kalsiyum verildi. Doksan sekiz hastadan oluşan 2. gruba ise yine 2 yıl süreyle 200 IU/gün dozda intranazal salmon kalsitonini (sCt) ve 1000 mg/gün dozda kalsiyum uygulandı. Çalışmanın  başlangıcında ve sonunda DXA yöntemi ile hastaların lomber bölge, femur boynu, trokanterik bölge ve Ward üçgeni KMY ölçümleri gerçekleştirildi. Yaşam kalitesinde meydana gelen değişiklikleri değerlendirmek amacıyla da tüm hastalara tedavi öncesi ve sonrasında SF-36 ölçeği uygulandı. Tedavi sonrasında, alendronat kullanan hastaların lomber bölge, femur boynu, trokanterik ve Ward üçgeni bölgelerinde önemli KMY artışları oldu (sırasıyla p<0.001, p<0.05, p<0.001, p<0.05). Kalsitonin uygulanan hastaların ise sadece lomber bölge KMY’ da artış görüldü (p<0.05), buna karşın femur boynu (p<0.01) ve Ward üçgeni KMY’da (p<0.05) azalma saptandı, trokanterik bölge KMY’ da ise istatistiksel anlamı olan bir değişiklik gözlenmedi. SF-36 skorları açısından her iki grupta da mental sağlık dışındaki parametrelerde iyileşme saptandı (p<0.05). Elde ettiğimiz bu sonuçlar KMY’ unu arttırmak açısından alendronat tedavisinin daha etkili olduğunu gösterdi. Yaşam kalitesinin düzelmesi açısından ise iki tedavi protokolü de etkili olarak düşünüldü.
Anahtar kelimeler: Postmenopozal osteoporoz, alendronat, kalsitonin, yaşam kalitesi, SF-36

SUMMARY

The aim of this study was to compare the effect of alendronate and calcitonin treatments on bone mineral density (BMD) and quality of life of women with postmenopausal osteoporosis. One hundred ninety-three patients were randomly assigned to two groups: 93 patients received daily doses of 10 mg alendronate and calcium 1000 mg, and 98 patients used intranasal salmon calcitonin (sCt) at a dosage of 200 IU/day and they also received daily doses of  1000 mg calcium supplements. DXA was used for the measurement of BMD of the lumbar spine and proximal femur before and after the study period. SF-36 was used as a measure of health-related quality of life. At the end of the treatment, ALN  produced significant increases in BMD at the lumbar spine (p< 0.001), femur neck (p<0.05), trochanteric region (p<0.001) and at the Ward triangle (p<0.05). In contrast, intranasal sCt treatment resulted in a significant bone loss in the femur neck (p<0.01) and Ward triangle (p<0.05), and only a significant increase  in BMD of the lumbar spine was observed with calcitonin treatment(p< 0.05). Quality of life as assessed by SF-36 improved significantly in both groups(p<0.05). In conclusion, alendronate  seemed to be more effective than calcitonin, increasing both spinal and femoral BMD, for the treatment of postmenopausal osteoporosis. Both treatments were found to be effective for the improvement of quality of life.
Key words: Postmenopausal osteoporosis, alendronate, calcitonin, quality of life, SF-36